Trước khi tính năng Tiktok Shop ra đời, Tiktok cũng chỉ là một nền tảng kéo Traffic thông thường như Google hay Facebook. Để quảng bá Link Affiliate và thu về nhiều lượt chuyển đổi nhất có thể, các Tiktoker cần phải có một trang Landing Page, sau đó gắn tên miền của trang này vào mục tiểu sử ở trang cá nhân Tiktok của mình.
Quy trình làm Affiliate lúc này sẽ như sau:
Khách hàng xem video → Vào trang cá nhân và bấm vào đường Link gắn ở phần tiểu sử → Bấm vào sản phẩm đang quan tâm trên Landing Page → Dẫn Link Affiliate về trang đích để mua hàng (thường là dẫn về Shopee hoặc Lazada) → Chủ kênh có hoa hồng.
Do phần tên miền Landing Page được gắn ở trang Bio (trang cá nhân), nên thường được gọi là Bio Link, Landing Page cũng sẽ được gọi là Bio Page. Để tạo được các Bio Page và gắn sản phẩm lên đó, bạn có thể sử dụng các nền tảng miễn phí như Biopage.vn, Instabio, Simplepage.vn hay Atplink.com…
Thời điểm này, mối quan hệ giữa Tiktok, Tiktoker và các sàn TMĐT có thể xem như mối quan hệ cộng tác, đôi bên cùng có lợi. Các Tiktoker (mà đặc biệt là các KOL, KOC) có thêm cơ hội kiếm tiền bằng Affiliate khi đã bỏ công sáng tạo content cho người xem. Tiktok cũng có thêm các nội dung hấp dễ để giữ chân người dùng lại với nền tảng của mình. Các sàn TMĐT tất nhiên cũng chẳng mất gì, ngược lại còn có thêm lượt truy cập, mua hàng.
Mọi việc vẫn tiếp diễn như vậy cho đến một ngày, các nhà lãnh đạo của Tiktok ngồi lại đặt ra một câu hỏi: “Tại sao chúng ta không tự tạo ra một sàn TMĐT trong chính ứng dụng Tiktok, tại sao chúng ta phải làm lợi miễn phí cho các sàn TMĐT khác?”
Ý tưởng này nhanh chóng được triển khai tại Trung Quốc với ứng dụng Douyin (phiên bản Trung của Tiktok) và thu về thành công rực rỡ. Sau quá trình thử nghiệm ở một số nước Đông Nam Á, đầu năm 2022, nền tảng TMĐT Tiktok Shop chính thức ra mắt tại Việt Nam và nhanh chóng trở thành thế lực đáng gờm, cạnh tranh trực tiếp với các sàn TMĐT truyền thống như Shopee, Tiki, Lazada, Sendo…
Với Tiktok Shop, bạn có hai cách để kiếm tiền:
-
Một là tự mở Shop và bán sản phẩm của chính mình (Trở thành Seller)
-
Hai là quảng bá và bán sản phẩm cho người khác để kiếm tiền hoa hồng. (Đây chính là hình thức làm Affiliate với Tiktok Shop).
Trong cả hai hình thức trên, gian hàng Tiktok Shop xuất hiện như một Tab ở trang cá nhân, và khách hàng sẽ được đưa vào gian hàng theo 3 cách:
-
Livestream và gắn Link sản phẩm trong suốt quá trình Live.
-
Gắn Link sản phẩm vào video thông thường và đăng tải lên trang cá nhân.
-
Chạy quảng cáo video và gắn Link sản phẩm vào video đó.
Quy trình bán hàng trên Tiktok Shop lúc này sẽ như sau:
Khách hàng lướt xem video (hoặc Livestream) → Bấm trực tiếp vào sản phẩm được gắn với video → Vào trang bán hàng Tiktok Shop để mua hàng và thanh toán → Chủ kênh có tiền.
Quy trình như trên được cho là làm tăng tỉ lệ chuyển đổi đáng kể vì khách hàng không phải tốn thêm các bước chuyển sang nền tảng khác (Shopee, Lazada…) để mua hàng như trước nữa, mà có thể mua trực tiếp trong chính ứng dụng Tiktok.
Có một thuật ngữ để để chỉ mô hình này của Tiktok Shop, đó là Shoppertainment – sự kết hợp của Shopping (mua sắm) và Entertainment (giải trí), thay vì mua sắm đơn thuần như trước.
Sự khác biệt giữa Tiktok Shop và các sàn TMĐT khác:
Với những sàn TMĐT kiểu cổ điển như Shopee, Lazada, Tiki hay Sendo, người dùng truy cập và mua hàng khi họ thực sự phát sinh nhu cầu. Tức là, họ chỉ mua hàng khi bản thân đang có ý định và nhu cầu cần mua một mặt hàng cụ thể nào đó. Trước khi quyết định lựa chọn Shop nào để tiến hành thanh toán, người mua hàng cũng sẽ cân nhắc kỹ tới rất nhiều yếu tố: giá sản phẩm, lượng Follow của shop, tỉ lệ phản hồi, lượt đánh giá, chính sách vận chuyển/ bảo hành/ ưu đãi…
Với Tiktok, người dùng mua hàng khi không thực sự có ý định mua sắm từ trước. Họ đến với Tiktok với mục đích giải trí là chính. Quyết định mua sắm xảy ra khi họ phát sinh “cảm xúc bất chợt” với video mình đang lướt xem:
-
Ví dụ, khi xem một video Idol nào đó đang nhảy, do quá thích chiếc áo/váy/quần của Idol đó đang mặc, họ sẽ muốn mua ngay một chiếc tương tự. Hay khi đang lướt Tiktok và xuất hiện một video review đồ ăn rất hấp dẫn và bắt mắt, người dùng sẽ muốn mua ngay để thử món ăn đó.
-
Hoặc, khi xem một phiên Livestream nào đó, người dùng cảm thấy vui vẻ và được giải trí bởi sự ăn nói có duyên, sự tương tác trực tiếp tới từ người Live, họ sẽ mua hàng để ủng hộ người bán.
Với cách bán hàng này, ngay cả một sản phẩm tốt cũng sẽ không có doanh số nếu không có nội dung mang tính giải trí. Ngược lại, những sản phẩm được đính kèm vào các video mang tính giải trí cao, chạm được vào cảm xúc của người xem có thể sẽ bán chạy với rất ít sự đắn đo và cân nhắc từ phía người mua hàng.
Về nguồn truy cập, khách hàng trên Shopee, Lazada có thể đến từ nhiều nguồn Traffic khác nhau: Từ tìm kiếm theo từ khoá trên Google Search (SEO), truy cập từ Social (Facecbook, Instagram, Tiktok…), truy cập vào thẳng tên miền hay chạy quảng cáo.
Còn khách hàng trên Tiktok Shop tới trực tiếp từ chính nền tảng này. Sẽ chẳng có ai chuyển từ Facebook qua Tiktok để mua hàng, hay cũng sẽ rất hiếm có ai đó gõ từ khóa sản phẩm lên Google sau đó truy cập vào gian hàng Tiktok Shop để mua sản phẩm. Hệ sinh thái giải trí – mua sắm trên Tiktok là hoàn toàn khép kín, và chỉ có thể được thực hiện trên các thiết bị di động.
Tiềm năng của Tiktok Shop
Rất nhiều năm nay những người làm trong mảng TMĐT đều biết rõ: Shopee là số 1, Lazada là số 2, Tiki là số 3, Sendo là số 4. Tuy nhiên sự xuất hiện đầy bất ngờ của Tiktok Shop đã xô đổ thứ tự kể trên. Theo báo cáo TMĐT nửa đầu năm 2023 vừa được Metric (Nền tảng số liệu E-Commerce dành cho doanh nghiệp, thương hiệu và nhà bán hàng) công bố, bảng xếp hạng thị phần doanh thu sau nửa đầu năm 2023 đã chứng kiến cuộc đổi ngôi giữa Lazada và TikTok Shop. Theo Metric, ở Quý 4/2022, thời điểm Tiktok Shop mới ra mắt được 4 tháng đã có doanh thu bằng 80% doanh thu của Lazada. Đến Quý 1/2023, TikTok Shop chỉ kém Lazada 3,5%, và đến quý 2/2023, doanh thu của Tiktok Shop đã chính thức vượt mặt Lazada.
Điều này đồng nghĩa với việc TikTok Shop đã vươn lên trở thành sàn TMĐT lớn thứ 2 tại Việt Nam chỉ sau Shopee. Chỉ hơn một năm, Tiktok Shop từ vị thế một tân binh đã xô đổ Lazada, quả là một thành tích đáng kinh ngạc. Mặc dù hiện tại Shopee vẫn đang vững vàng với ngai vàng TMĐT của mình, nhưng biết đâu đấy, có thể một vài năm nữa Tiktok Shop sẽ phát triển đủ để trở thành một kẻ thách thứ cho Shopee, dù sao thì những gì mà Tiktok Shop đã làm được trong thời gian qua thực sự quá khó tin.
